ks. Antoni Kaleta (1897–1969)
Wikariusz parafii św. Marcina w Pacanowie w latach 1924–1926, za proboszcza i dziekana ks. Adama Adamka. Później kierował parafiami w Drochlinie, Piotrkowicach i przez czternaście lat w Wodzisławiu, a po wojnie pracował w diecezji łódzkiej – w Rudzie Pabianickiej, w Błoniu koło Łęczycy i jako proboszcz w Ruścu.
Pochodzenie i święcenia
Urodził się 4 lutego 1897 r. w Sosnowcu1. Spis duchowieństwa diecezji kieleckiej na rok 1918 wymienia go wśród alumnów seminarium duchownego w Kielcach, z tą samą datą urodzenia i rokiem wstąpienia 19162.
Wydany w 2014 r. wykaz wychowanków salezjańskiego Zakładu im. Księdza Bosko w Oświęcimiu podaje Antoniego Kaletę, urodzonego 5 lutego 1897 r. w Sielcu (dziś część Sosnowca), który uczył się tam w gimnazjum od sierpnia 1911 do czerwca 1914 r.3 Dzień urodzenia różni się o jeden dzień, dlatego nie wiemy na pewno, czy chodzi o przyszłego wikariusza Pacanowa.
Święcenia kapłańskie przyjął 12 czerwca 1921 r.1
Pierwsze lata kapłaństwa
Spis duchowieństwa na rok 1922 podaje go jako drugiego wikariusza w Zagórzu, w parafii św. Joachima, dziś dzielnicy Sosnowca4.
Wikariusz w Pacanowie
Spisy duchowieństwa na lata 1924 i 1926 wymieniają go jako wikariusza w Pacanowie; parafią kierował wtedy ks. Adam Adamek, dziekan pacanowski5. Kiedy dokładnie przyszedł do Pacanowa, nie wiemy.
Latem 1926 r. „Gazeta Kościelna” ogłosiła, że ks. Antoni Kaleta otrzymał probostwo w Drochlinie; w tym samym komunikacie wikariuszem w Pacanowie został mianowany neoprezbiter ks. Jan Cygan6.
Drochlin i Piotrkowice
Spisy duchowieństwa na lata 1927–1930 podają go jako administratora parafii świętych Apostołów Filipa i Jakuba w Drochlinie7. Parafia Drochlin wymienia go wśród swoich proboszczów w latach 1926–1930 i podaje, że w 1928 r. założył orkiestrę kościelną, która gra do dziś8. Według kroniki parafii, spisanej w późniejszych latach, szczególnie troszczył się o młodzież i zyskał sympatię parafian; z Drochlina wyjechał w 1930 r.9
Spisy na lata 1931 i 1932 podają go jako administratora parafii świętych Apostołów Piotra i Pawła w Piotrkowicach koło Wodzisławia10.
Proboszcz w Wodzisławiu
W 1932 r. objął parafię św. Marcina w Wodzisławiu; spisy duchowieństwa od rocznika 1933 podają go tam jako proboszcza, a katalog diecezji z lat 1940–1941 – jako proboszcza od 1932 r.1112 Czy i jak dotknęła go okupacja, nie wiemy.
Katalog diecezji na rok 1946 wymienia go jako księdza uczącego religii w koedukacyjnym gimnazjum miejskim w Wodzisławiu, filii gimnazjum w Jędrzejowie. W tym samym katalogu, wśród zmian, które zaszły w czasie jego drukowania, zapisano, że ks. Antoni Kaleta zrzekł się probostwa w Wodzisławiu13. Dlaczego odszedł, nie wiemy.
W diecezji łódzkiej
Spis duchowieństwa diecezji łódzkiej z 1948 r. wymienia go jako księdza „z diecezji kieleckiej”, prefekta szkół i rektora kościoła św. Stanisława w Rudzie Pabianickiej (dziś część Łodzi), w parafii św. Józefa14. Kiedy dokładnie przyjechał do Łodzi, nie wiemy.
Dnia 23 lipca 1955 r. został mianowany administratorem parafii Najświętszego Serca Jezusowego w Błoniu koło Łęczycy1.
Według Wikipedii był proboszczem parafii Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Ruścu w latach 1959–196715 – nie udało się tego potwierdzić w źródłach. Nekrolog z lutego 1969 r. nazywa go proboszczem parafii Rusiec i kanonikiem16; nie wiemy więc, czy do 1967 r., jak podaje Wikipedia, czy do śmierci. Nie wiemy też, której kapituły był kanonikiem.
Śmierć
Zmarł 14 lutego 1969 r., w 72. roku życia i 48. roku kapłaństwa. Nekrolog duchowieństwa diecezji łódzkiej zapowiadał pogrzeb na 16 lutego 1969 r. – z katedry w Łodzi na cmentarz przy ul. Ogrodowej16. Miejsca śmierci i grobu nie znamy.
Łódzkie spisy i nekrolog nie wspominają Pacanowa. Że chodzi o tego samego księdza, wnosimy ze zgodności imienia i nazwiska, daty urodzenia, roku święceń i pochodzenia z diecezji kieleckiej.
Czego nie wiemy
Nie wiemy, w której parafii Sosnowca został ochrzczony, gdzie i z czyich rąk przyjął święcenia, gdzie pracował w latach 1921–1924 poza Zagórzem, jak przeżył okupację w Wodzisławiu, dlaczego w 1946 r. zrzekł się probostwa i kiedy przeszedł do diecezji łódzkiej. Nie znamy dat objęcia i opuszczenia parafii w Ruścu ani miejsca grobu. Nie czytaliśmy nekrologu w Wiadomościach Diecezjalnych Łódzkich ani akt osobowych w archiwach diecezji kieleckiej i archidiecezji łódzkiej.
Wszyscy księża pracujący w Pacanowie poza proboszczami: Wikariusze i inni księża.
Przypisy
-
Spis Duchowieństwa i Parafij Diecezji Łódzkiej 1955, Łódź 1955, s. 68, hasło „Błonie”: „Adm.: ks. Antoni Kaleta, ur. 4 lutego 1897 r. w Sosnowcu, wyświęcony dn. 12 czerwca 1921 r., mianowany administratorem dn. 23 lipca 1955 r.” (PDF: Cyfrowa Biblioteka Regionalna CYBRA). ↩ ↩2 ↩3
-
Elenchus Venerabilis Cleri Saecularis ac Regularis Dioecesis Kielcensis pro Anno Domini 1918, Kielce 1918, wykaz alumnów seminarium: „Kaleta Antonius, 4 Februarii 1897, 1916” (skan strony w Internet Archive). ↩
-
Personel salezjański i wychowankowie Zakładu im. Księdza Bosko w Oświęcimiu 1898–1917, oprac. ks. W. W. Żurek SDB, Lublin 2014, tu s. 104: „KALETA Antoni, liczba martykuły 23, urodzony 5 II 1897 roku w Sielcu [Sosnowiec], przybył do zakładu 7 VIII 1911 roku, przyjęty do klasy I gimnazjum […], opuścił zakład 30 VI 1914 roku” (PDF). ↩
-
Elenchus Venerabilis Cleri Saecularis ac Regularis Dioecesis Kielcensis pro Anno Domini 1922, Kielce 1922, s. 53, hasło „Zagórze”: „Vicarii: 1. Joannes Domarańczyk. 2. Antonius Kaleta” (skan). ↩
-
Elenchus Venerabilis Cleri Saecularis ac Regularis Dioecesis Kielcensis pro Anno Domini …, Kielce, hasło „Pacanów”: rocznik 1924, s. 31 (skan); rocznik 1926, s. 34: „Adm., Adamus Adamek, Decanus. Vicarius, Antonius Kaleta” (skan) (egzemplarze z Biblioteki Cyfrowej KUL w Internet Archive). ↩
-
„Wiadomości diecezjalne. Diec. kielecka”, Gazeta Kościelna R. 33, nr 31, Lwów, 1 sierpnia 1926 r., s. 359: „Otrzymali probostwa: XX. Czesław Jeżewski — w Cisowie; Antoni Kaleta — w Drochlinie” (skan w Jagiellońskiej Bibliotece Cyfrowej). ↩
-
Elenchus Venerabilis Cleri Saecularis ac Regularis Dioecesis Kielcensis pro Anno Domini 1927, Kielce 1927, s. 77, hasło „Drochlin”: „Adm., Antonius Kaleta” (skan); tak samo roczniki 1928–1930. ↩
-
Parafia śś. Apostołów Filipa i Jakuba w Drochlinie, „Ogólne informacje o Parafii”, strona internetowa parafii, wykaz „Poprzedni księża proboszczowie” (kopia w Web Archive). ↩
-
„Proboszczowie”, Kronika Parafii Drochlin, strona internetowa, poz. 20 „ks. Proboszcz Antoni Kaleta (1926–1930)”; według strony parafii kronikę prowadzi się od lat sześćdziesiątych XX w. (kopia w Web Archive). ↩
-
Elenchus Venerabilis Cleri Saecularis ac Regularis Dioecesis Kielcensis pro Anno Domini 1931, Kielce 1931, s. 81, hasło „Piotrkowice”: „Adm., Antonius Kaleta” (skan); tak samo rocznik 1932. ↩
-
Elenchus Venerabilis Cleri Saecularis ac Regularis Dioecesis Kielcensis pro Anno Domini 1933, Kielce 1933, s. 83, hasło „Wodzisław”: „Cur., Antonius Kaleta” (skan); tak samo roczniki 1934–1937. ↩
-
Katalog Duchowieństwa i Probostw Diecezji Kieleckiej za Rok 1940/1941, Kielce 1941, s. 124, hasło „Wodzisław”: „Proboszcz: Ks. Kaleta Antoni, ur. 1897, kapł. 1921, ben. 1932” (skan strony w Internet Archive). ↩
-
Katalog Duchowieństwa i Parafij Diecezji Kieleckiej za Rok 1946, Kielce 1946, s. 30: „Koed. Miejskie (filia Jędrzejów), Wodzisław: Ks. A. Kaleta” (skan); s. 189, „Zmiany zaszłe w czasie drukowania Katalogu”: „Zrzekli się probostw: … Ks. Kaleta Antoni, prob. w Wodzisławiu” (skan). ↩
-
Spis Duchowieństwa i Parafij Diecezji Łódzkiej 1948, Łódź 1948, s. 20, hasło „par. św. Józefa — Ruda Pabianicka”: „pref. ks. Antoni Kaleta, rektor k-ła św. Stanisława”, i s. 26: „Kaleta Antoni, z diec. Kieleckiej, pref. szkół, rektor kościoła św. Stanisława w Rudzie Pabianickiej” (PDF: Cyfrowa Biblioteka Regionalna CYBRA). ↩
-
Wikipedia, wolna encyklopedia, „Parafia Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Ruścu”, lista proboszczów (bez przypisu przy tym wpisie) (kopia w Web Archive). ↩
-
Nekrolog „Ksiądz Kanonik Antoni Kaleta, Proboszcz parafii Rusiec”, od Duchowieństwa Diecezji Łódzkiej, Dziennik Łódzki R. 24, nr 39 (6393), 15 lutego 1969 r., s. 2 (PDF: Biblioteka Cyfrowa Regionalia Ziemi Łódzkiej). ↩ ↩2